ΕΔΕΚ: Μπορεί να ξαναγίνει το ξυπνητήρι της κοινωνίας;

Η ΕΔΕΚ δεν υπήρξε ποτέ κόμμα πλειοψηφίας. Υπήρξε, όμως, για δεκαετίες η επιλογή ανθρώπων που πίστευαν σε μια σοσιαλιστική κοινωνία πιο δίκαιη, πιο αξιοκρατική, λιγότερο διεφθαρμένη. Δεν ήταν ο εύκολος δρόμος. Ήταν ο δρόμος της συνέπειας. Ταυτίστηκε με την αξιοκρατία, με τη θεσμική σοβαρότητα, με μια σταθερή κεντροαριστερή πυξίδα. Συνεργαζόταν με συνέπεια με το μεγάλο κόμμα της Αριστεράς το ΑΚΕΛ και με το κατ’ εξοχή κόμμα του Κέντρου το ΔΗΚΟ. Κατέκτησε μια περίοπτη θέση στον δημοκρατικό χώρο και έγινε σύμβολο αντίστασης και δημοκρατίας. Στο Κυπριακό πρότεινε πάντοτε μια διαφορετική γραμμή – πιο απαιτητική, πιο αυστηρή, λιγότερο βολική. Μια γραμμή που δημιουργούσε φόβο σε μια κοινωνία τραυματισμένη από το πραξικόπημα και την εισβολή, που αναζητούσε ανακούφιση και όχι νέες θυσίες. Δεν κατέγραψε ποτέ εκρηκτικά ποσοστά. Κατέγραψε, όμως, ποσοστά αξιοπρέπειας. Και καθιερώθηκε ως το ξυπνητήρι της κοινωνίας. Ως η φωνή που υπενθύμιζε ότι η δημοκρατία δεν είναι δεδομένη και ότι η ηθική στην πολιτική δεν είναι πολυτέλεια. Μέχρι που τα φαινόμενα που κυνηγούσε άρχισαν να τη διαβρώνουν εκ των έσω. Άρχισε και ο εδεκίτης να θέλει να βολευτεί στην δημόσια υπηρεσία και ας παραβιάζονταν αρχές και αξίες. Να μετατεθεί βολικά στον στρατό και να γίνει αξιωματικός ή να προωθηθεί ανεξάρτητα από τις ικανότητες του. Η σκιά της διαφθοράς, η εμπλοκή στελεχών σε ποινικές υποθέσεις, η εικόνα εσωτερικής αποσταθεροποίησης, η ρεβανσιστική ρητορική απέναντι στο μεγάλο κόμμα της αριστεράς – όλα αυτά τραυμάτισαν την αξιοπιστία της. Όχι γιατί η κοινωνία ζητά αλάθητους. Αλλά γιατί από την ΕΔΕΚ ζητούσε το αυστηρότερο μέτρο. Σήμερα, βαθιά πληγωμένη, οδεύει προς εκλογές με τον κίνδυνο να μείνει εκτός Βουλής. Για ένα κόμμα με τέτοια ιστορική διαδρομή, αυτό δεν θα είναι απλώς εκλογική ήττα. Θα είναι συμβολικό ρήγμα στον δημοκρατικό χώρο. Μπορεί να ανατραπεί αυτή η πορεία;Ναι — αλλά μόνο με καθαρές και άμεσες κινήσεις. Πρώτον: Ρήξη με το παρελθόν, χωρίς μισόλογα Η κοινωνία δεν περιμένει υπεκφυγές. Περιμένει καθαρή παραδοχή λαθών. Όχι γενικές τοποθετήσεις περί «στοχοποίησης», αλλά ξεκάθαρη ανάληψη ευθύνης για συμπεριφορές που πρόδωσαν τις αξίες του κόμματος. Η ηθική υπήρξε το θεμέλιο της ΕΔΕΚ. Αν δεν αποκατασταθεί αυτό το θεμέλιο, τίποτε άλλο δεν θα σταθεί. Δεύτερον: Πολιτικός επαναπροσδιορισμός χωρίς εμμονές Η ρεβανσιστική λογική δεν ταιριάζει στην ιστορία της. Η ΕΔΕΚ δεν κέρδισε τον σεβασμό της κοινωνίας επειδή αντιπολιτευόταν εκδικητικά. Τον κέρδισε επειδή πρότεινε πολιτική με αρχές. Ο διάλογος με τον ευρύτερο κεντροαριστερό χώρο πρέπει να ξανανοίξει, όχι με όρους υποταγής αλλά με όρους πολιτικής ωριμότητας. Τρίτον: Ανανέωση με αξιοπιστία Όχι απλώς αλλαγή προσώπων. Αλλαγή νοοτροπίας. Νέα στελέχη με καθαρή κοινωνική διαδρομή, με επαγγελματική και ηθική επάρκεια. Η ΕΔΕΚ δεν έχει την πολυτέλεια να κουβαλά σκιές. Τέταρτον: Επιστροφή στον κοινωνικό της ρόλο Η μάχη για τη στέγαση των νέων, για την αξιοπρεπή εργασία, για τη θεσμική διαφάνεια, για μια σοβαρή και ρεαλιστική γραμμή στο Κυπριακό που να μπορεί να οδηγήσει σε λύση – αυτά είναι τα πεδία όπου μπορεί να ξαναβρεί τον λόγο ύπαρξής της. Όχι με κραυγές. Με τεκμηριωμένες προτάσεις. Η ελπίδα Η ιστορία δεν διαγράφεται εύκολα. Η ΕΔΕΚ κουβαλά μνήμη αγώνων, θυσιών και συνέπειας. Αυτή η μνήμη δεν αρκεί από μόνη της για να κερδίσει εκλογές. Μπορεί, όμως, να αποτελέσει τη βάση για μια νέα αρχή. Σε όσους έμειναν, το μήνυμα είναι ένα: η πίστη δοκιμάζεται στις δύσκολες στιγμές. Σε όσους απομακρύνθηκαν, το ερώτημα είναι αν είναι διατεθειμένοι να δώσουν χώρο σε μια ειλικρινή προσπάθεια αναγέννησης. Η πολιτική δεν είναι στατική. Κόμματα κατέρρευσαν και επανήλθαν όταν βρήκαν το θάρρος να αλλάξουν. Αν η ΕΔΕΚ ξαναβρεί τη φωνή της χωρίς σκιές, χωρίς μικρότητες και χωρίς εκδικητισμούς, μπορεί να ξαναγίνει αυτό που υπήρξε: το ξυπνητήρι της κοινωνίας. Και η κοινωνία έχει πάντα ανάγκη από ένα ξυπνητήρι. Ιδιαίτερα όταν όλα γύρω μοιάζουν να βολεύονται στη σιωπή