ΑΛΛΟ Η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΟ Ο ΕΝΤΥΠΩΣΙΑΣΜΟΣ Του Σάββα Ηλιοφώτου -πρώην Δημάρχου Στροβόλου

Υπάρχει μια λεπτή αλλά κρίσιμη γραμμή ανάμεσα στην ενημέρωση και στον εντυπωσιασμό. Μια γραμμή που, δυστυχώς, στο κυπριακό πολιτικό σκηνικό έχει εδώ και καιρό διαγραφεί. Κι όταν σβήνει αυτή η γραμμή, δεν χάνεται απλώς η ποιότητα του δημόσιου λόγου. Χάνεται η αλήθεια. Και όταν χάνεται η αλήθεια, δηλητηριάζεται η δημοκρατία. Η ενημέρωση προϋποθέτει ευθύνη. Προϋποθέτει σεβασμό προς τον πολίτη. Σημαίνει ότι λες τα πράγματα όπως είναι, ακόμη κι αν δεν εξυπηρετούν το αφήγημά σου. Ο εντυπωσιασμός, αντίθετα, υπηρετεί την εικόνα, όχι την ουσία. Τρέφεται από υπερβολές, μισές αλήθειες, επιλεκτικές αναγνώσεις. Και η παραπληροφόρηση είναι το πιο επικίνδυνο στάδιο: όταν συνειδητά αλλοιώνεις τα δεδομένα για να κατευθύνεις συνειδήσεις. Στην Κύπρο, το φαινόμενο αυτό έχει γίνει σχεδόν κανονικότητα. Πολιτικοί λόγοι φτιαγμένοι για τίτλους και τηλεοπτικά αποσπάσματα. Δηλώσεις σχεδιασμένες για να «παίξουν» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Θόρυβος αντί για επιχειρήματα. Και μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο πολίτης καλείται να διακρίνει τι είναι πραγματικότητα και τι είναι σκηνοθεσία. Το πιο ανησυχητικό όμως είναι όταν αυτή η λογική μεταφέρεται στο εθνικό μας ζήτημα. Το Κυπριακό δεν αντέχει εντυπωσιασμούς. Δεν είναι πεδίο για εύκολα χειροκροτήματα ούτε για πατριωτικές κορώνες χωρίς περιεχόμενο. Κάθε λέξη που εκφέρεται δημόσια επηρεάζει κλίμα, διαμορφώνει αντιλήψεις, επηρεάζει και τις σχέσεις μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Όταν επιλέγουμε να μιλήσουμε για να εντυπωσιάσουμε, σκληραίνουμε θέσεις. Δημιουργούμε εχθρούς εκεί που θα έπρεπε να καλλιεργούμε γέφυρες. Ενισχύουμε την καχυποψία. Τρέφουμε τον φόβο. Και ο φόβος είναι ο χειρότερος σύμβουλος σε μια χώρα που ζει μισό αιώνα με τη διαίρεση. Οι σχέσεις μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων δεν χρειάζονται ρητορικές εξάρσεις. Χρειάζονται ειλικρίνεια, νηφαλιότητα και πολιτικό θάρρος. Χρειάζονται ηγέτες που να εξηγούν δύσκολες αλήθειες, όχι να χαϊδεύουν αυτιά. Που να προετοιμάζουν την κοινωνία για συμβιβασμούς, όχι να καλλιεργούν ψευδαισθήσεις απόλυτης δικαίωσης. Γιατί η παραπληροφόρηση δεν πλήττει μόνο τον «αντίπαλο». Πλήττει πρώτα απ’ όλα τον ίδιο τον λαό που την καταναλώνει. Δημιουργεί προσδοκίες που δεν μπορούν να εκπληρωθούν. Καλλιεργεί μια στρεβλή εικόνα της πραγματικότητας. Και όταν έρχεται η ώρα της αλήθειας, η απογοήτευση μετατρέπεται σε θυμό. Αν θέλουμε πραγματικά να υπηρετήσουμε τον τόπο, πρέπει να αποκαταστήσουμε την αξία της υπεύθυνης γραφής και του υπεύθυνου λόγου. Να ξαναδώσουμε κύρος στην τεκμηριωμένη άποψη. Να επιβραβεύσουμε τη σοβαρότητα και όχι τη φωνασκία. Η δημοκρατία δεν κινδυνεύει μόνο από τα μεγάλα λάθη. Κινδυνεύει και από τις μικρές, καθημερινές διαστρεβλώσεις. Από τις λέξεις που λέγονται για να προκαλέσουν και όχι για να φωτίσουν. Από τις αφηγήσεις που χτίζονται πάνω στο συναίσθημα χωρίς σεβασμό στα γεγονότα. Στο τέλος της ημέρας, το ερώτημα είναι απλό: Γράφουμε και μιλούμε για να υπηρετήσουμε την αλήθεια ή για να υπηρετήσουμε τον εαυτό μας; Η Κύπρος δεν έχει την πολυτέλεια για άλλο θέατρο. Έχει ανάγκη από ειλικρίνεια. Και η ειλικρίνεια, όσο δύσκολη κι αν είναι, είναι η μόνη σταθερή βάση πάνω στην οποία μπορεί να οικοδομηθεί η εμπιστοσύνη — τόσο μέσα στην κοινωνία μας όσο και ανάμεσα στις δύο κοινότητες. Χωρίς αυτήν, θα συνεχίσουμε να μιλούμε πολύ, αλλά να προχωρούμε λίγο.